Prof. dr. ir. Joline Beulens is vanaf medio april 2026 geen lid meer van de commissie Alcohol, maar zal vanaf dan als structureel geraadpleegd deskundige deelnemen aan de commissie. Dat betekent dat zij kan deelnemen aan de beraadslagingen in de commissie, maar niet aan de stemmingen. De Gezondheidsraad maakt vaker gebruik van structureel geraadpleegd deskundigen. Deze vorm maakt het mogelijk dat de expertises en verschillende invalshoeken die noodzakelijk zijn om tot een gedegen advies te komen in de commissie vertegenwoordigd zijn en biedt tegelijkertijd waarborgen tegen oneigenlijke beïnvloeding van de inhoud van het advies.
Belangenverklaringen
Een advies van de Gezondheidsraad hoort altijd gebaseerd te zijn op een onafhankelijke, transparante weging van wetenschappelijke gegevens, feiten en opvattingen. Alle kandidaat-commissieleden zijn experts op het terrein van de adviesvraag. Maar juist vanwege die expertise kunnen zij ook belangen hebben. Om de (schijn van) belangenverstrengeling te voorkomen, moeten kandidaat-commissieleden altijd aan de hand van een uitvoerige belangenverklaring inzicht geven in hun mogelijke financiële belangen, persoonlijke relaties, reputatiemanagement en extern gefinancierd onderzoek. Het bestuur beoordeelt vervolgens welke bijdrage iemand binnen de commissie kan leveren en in welke rol. De belangenverklaringen van de betrokkenen publiceren wij vervolgens altijd op onze website.
Lopende samenwerking
Beulens heeft haar promotieonderzoek naar alcoholconsumptie destijds aan het bestuur gemeld. Haar samenwerking met dr. Kenneth Mukamal heeft zij niet vermeld. Gegeven de integriteitskwestie van Mukamal rondom de MACH-15-studie zijn we van oordeel dat Beulens deze lopende samenwerking wel had moeten vermelden in haar belangenverklaring. Dan hadden wij deze samenwerking in onze afweging van (schijn van) belangenconflicten kunnen betrekken. Wij hebben inmiddels navraag gedaan bij Beulens over de precieze aard van de samenwerking met Mukamal en het onderzoek. De samenwerking betreft het afronden van een artikel op basis van het Cardiovascular Health cohort, wat onafhankelijk is van de MACH-15 studie. Om de schijn van belangenverstrengeling te vermijden, heeft het bestuur echter besloten Beulens’ rol in de commissie Alcohol per direct te wijzigen van commissielid naar geraadpleegd deskundige.
Advies
Wij verwachten ons advies over Alcoholconsumptie en gezondheid in brede zin eind juni te publiceren. Zoals gebruikelijk zijn de commissievoorzitter, de wetenschappelijke secretarissen die de commissie ondersteunen en het bestuur van de Gezondheidsraad tijdens het hele traject van de commissie zeer alert geweest op mogelijke belangenconflicten of andere vormen van beïnvloeding. Op basis van die observaties hechten wij eraan te zeggen dat wij geen enkele reden hebben om aan te nemen dat het aanstaande advies over alcoholconsumptie anders geweest zou zijn als Beulens vanaf de start als structureel geraadpleegd deskundige aan de commissie had deelgenomen.